
24Th12
TƯ VẤN PHÁP LUẬT VỀ TỘI LẠM DỤNG TÍN NHIỆM CHIẾM ĐOẠT TÀI SẢN
Tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản là một trong những tội danh thường gặp trong thực tiễn, phát sinh chủ yếu từ các quan hệ vay mượn tiền, thuê tài sản, hợp tác làm ăn hoặc nhờ đứng tên tài sản. Nhiều trường hợp các bên xuất phát từ quan hệ dân sự hợp pháp nhưng sau đó lại phát sinh hành vi chiếm đoạt, dẫn đến tranh chấp kéo dài và có thể bị xử lý hình sự.
Để giúp Quý bạn đọc hiểu rõ bản chất pháp lý của hành vi này, Luật Huy Hoàng xin tư vấn chi tiết quy định của Điều 175 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) về Tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản, các dấu hiệu cấu thành tội phạm, khung hình phạt và những lưu ý quan trọng trong quá trình áp dụng pháp luật.
1. Căn cứ pháp lý
Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017
Điều 175: Tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản
2. Tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản là gì?
Theo Điều 175 BLHS, tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản là hành vi:
Người phạm tội thông qua các quan hệ hợp pháp như vay, mượn, thuê tài sản hoặc nhận tài sản theo hợp đồng, sau đó dùng thủ đoạn gian dối, bỏ trốn hoặc sử dụng tài sản trái pháp luật dẫn đến mất khả năng trả lại, nhằm chiếm đoạt tài sản đó.
👉 Điểm đặc trưng của tội danh này là ban đầu việc giao tài sản là hoàn toàn tự nguyện, hợp pháp.
3. Dấu hiệu cấu thành tội phạm
3.1. Chủ thể
Người từ đủ 16 tuổi trở lên
Có năng lực trách nhiệm hình sự
3.2. Khách thể
Quyền sở hữu tài sản của cá nhân, tổ chức
3.3. Mặt khách quan
Hành vi chiếm đoạt tài sản thông qua một trong các hình thức:
Vay, mượn, thuê tài sản rồi bỏ trốn
Vay, mượn, thuê tài sản rồi dùng thủ đoạn gian dối để chiếm đoạt
Sử dụng tài sản vào mục đích trái pháp luật dẫn đến không có khả năng trả lại
Giá trị tài sản: Từ 4.000.000 đồng trở lên, hoặc Dưới 4.000.000 đồng nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính, có tiền án, gây ảnh hưởng xấu đến xã hội…
3.4. Mặt chủ quan
Lỗi cố ý trực tiếp
Mục đích chiếm đoạt tài sản
4. Khung hình phạt của Điều 175 BLHS
Khung 1
Cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc Phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm
Áp dụng khi chiếm đoạt tài sản từ 4 triệu đến dưới 50 triệu đồng.
Khung 2
Phạt tù từ 02 năm đến 07 năm nếu có một trong các tình tiết:
+ Có tổ chức
+ Có tính chất chuyên
+ Lợi dụng chức vụ, quyền hạn
+ Dùng thủ đoạn xảo quyệt
+ Chiếm đoạt tài sản từ 50 triệu đến dưới 200 triệu đồng
+ Tái phạm nguy hiểm
Khung 3
Phạt tù từ 07 năm đến 15 năm:
+ Chiếm đoạt tài sản từ 200 triệu đến dưới 500 triệu đồng
Khung 4
Phạt tù từ 12 năm đến 20 năm:
+ Chiếm đoạt tài sản từ 500 triệu đồng trở lên
Hình phạt bổ sung
+ Phạt tiền từ 10 triệu đến 100 triệu đồng
+ Cấm đảm nhiệm chức vụ, hành nghề
+ Tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản
5. Phân biệt với tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản (Điều 174 BLHS)
| Tiêu chí | Lạm dụng tín nhiệm | Lừa đảo |
|---|---|---|
| Thời điểm gian dối | Sau khi nhận tài sản | Trước khi nhận tài sản |
| Quan hệ ban đầu | Hợp pháp | Gian dối ngay từ đầu |
| Ý chí giao tài sản | Tự nguyện | Bị lừa |
👉 Việc phân biệt chính xác giúp xác định đúng tội danh, tránh oan sai hoặc bỏ lọt tội phạm.
6. Một số lưu ý quan trọng
Không phải mọi trường hợp không trả được nợ đều là tội phạm
Cần chứng minh rõ ý định chiếm đoạt
Tranh chấp dân sự không đương nhiên chuyển thành hình sự
Người bị hại cần thu thập đầy đủ: hợp đồng, giấy vay tiền, tin nhắn, chứng cứ bỏ trốn,…
7. Tư vấn của Luật Huy Hoàng
Luật Huy Hoàng cung cấp các dịch vụ pháp lý liên quan đến tội lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản, bao gồm:
-
Tư vấn xác định hành vi có dấu hiệu hình sự hay không
-
Soạn thảo đơn tố giác tội phạm
-
Bào chữa cho bị can, bị cáo
-
Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người bị hại
-
Tham gia giải quyết tranh chấp dân sự – hình sự liên quan
📞 Nếu Quý khách đang gặp vướng mắc pháp lý, hãy liên hệ Luật Huy Hoàng để được luật sư tư vấn kịp thời, chính xác và bảo mật.
LUẬT HUY HOÀNG
- 📞 Điện thoại: 0944580222
- 📧 Email: tuvan@luathuyhoang.vn
- 🌐 Website: https://luathuyhoang.vn/
- 🏘️ Địa chỉ: Tầng 2, LK05 – Khu đô thị 54, ngõ 85 Hạ Đình, phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân, thành phố Hà Nội
Đăng ký tư vấn miễn phí
